Valeriana officinalis, czyli kozłek lekarski, to jedna z najbardziej znanych i cenionych roślin o działaniu uspokajającym. Choć jego charakterystyczny zapach nie każdemu przypadnie do gustu, właściwości tej rośliny są nieocenione – zwłaszcza w czasach, gdy przewlekły stres, napięcie nerwowe i problemy ze snem stały się codziennością dla wielu z nas.
Kozłek lekarski - korzeń spokoju
Kozłek lekarski należy do rodziny przewiertniowatych (Caprifoliaceae), a dawniej był klasyfikowany jako część rodziny kozłkowatych (Valerianaceae). Obejmuje ona około 10 rodzajów i blisko 300 gatunków roślin, z których sam rodzaj Valeriana zawiera ponad 250 gatunków występujących na całym świecie – od Europy po Azję, Afrykę i Amerykę.
Valeriana officinalis to wysoka bylina o drobnych, bladoróżowych kwiatach i charakterystycznym, silnym zapachu korzenia. Rośnie naturalnie w Europie i Azji, ale została też zadomowiona w Ameryce Północnej. Najlepiej rozwija się na wilgotnych, próchniczych glebach i jest szeroko uprawiana – głównie w Holandii, która jest jednym z głównych dostawców surowca w Europie.
Stres: Cichy Zabójca Współczesnego Świata
Kozłek lekarski - tysiącletnia historia użytkowania
Właściwości uspokajające kozłka były znane już w starożytności. Hipokrates opisywał go jako roślinę pomocną w problemach nerwowych, a Galen – jako środek nasenny. W średniowieczu stosowano go na niemal wszystko: od epilepsji po melancholię. Przez wieki korzeń kozłka był podstawą domowej apteczki – działał wyciszająco, relaksująco i pomagał zasnąć.
W medycynie ludowej różnych regionów świata wykorzystywano lokalne gatunki valeriany: V. fauriei w Chinach i Japonii, V. wallichii w Indiach, V. capensis w Afryce i V. edulis w Meksyku. Choć skład chemiczny niektórych z tych gatunków nieco się różni, ich działanie łagodzące i wspierające układ nerwowy jest zbliżone.
Kozłek lekarski - właściwości
Sekretem działania kozłka są związki obecne w jego korzeniu, takie jak: walepotriaty, kwas walerenowy, waltrat, olejek eteryczny oraz związki irydoidowe. Dzięki nim kozłek wpływa na układ GABA – główny układ hamujący w naszym mózgu, odpowiedzialny za wyciszanie nadmiernych bodźców. Działanie to przypomina nieco mechanizm leków z grupy benzodiazepin, ale jest delikatniejsze i pozbawione ryzyka uzależnienia.
Kozłek lekarski:
- wspomaga zasypianie i poprawia jakość snu,
- łagodzi napięcie nerwowe i drażliwość,
- Wspiera naturalne rozluźnienie napięć w obrębie układu trawiennego
- może redukować objawy stresu i lęku.
Kozłek lekarski - ciekawostki z zielnika
- Nazwa „valeriana” pochodzi od łacińskiego słowa valere, czyli „być zdrowym, silnym”.
- W czasach II wojny światowej wyciąg z kozłka był stosowany w Wielkiej Brytanii jako środek uspokajający podczas nalotów bombowych.
- Jego zapach przyciąga… koty! Kozłek działa na nie podobnie jak kocimiętka.
Naturalne sposoby na stres – zioła, które działają uspokajająco
Gdy codzienność przytłacza – sięgnij po wewnętrzny reset
Współczesne tempo życia, pośpiech, nadmiar obowiązków i ciągłe bodźce sprawiają, że stres staje się codziennością dla wielu z nas. Napięcie psychiczne, rozdrażnienie, trudności z regeneracją – to sygnały, które coraz częściej wysyła ciało. W takich chwilach warto sięgnąć po naturalne rytuały i rozwiązania wspierające powrót do równowagi.
Z myślą o osobach, które chcą zadbać o siebie w sposób holistyczny, powstał preparat Lawenda i Różeniec na Stres – kompozycja 7 składników aktywnych, łącząca ekstrakty z lawendy, różeńca górskiego, kozłka lekarskiego (Valeriana officinalis) oraz aswagandhy, chmielu, głogu i męczennicy.
Formuła może towarzyszyć w chwilach zwiększonego napięcia lub zmęczenia – jako część codziennej troski o siebie, własne samopoczucie i komfort.
Czasem wystarczy drobna zmiana – chwila ciszy, spokojny wieczór, świadomy oddech… lub naturalne wsparcie, które pomaga odnaleźć swój rytm.
Zatrzymaj się. Wsłuchaj w siebie.
I odzyskaj siebie – łagodnie, bez presji, we własnym tempie.
Informacje podane na tej stronie służą wyłącznie celom edukacyjno-informacyjnym i nie powinny być użyte do diagnozowania lub leczenia jakiejkolwiek choroby czy schorzenia. W przypadku konieczności diagnozy lub leczenia należy skonsultować się z lekarzem.
Bibliografia:
1. Judd WS, Campbell CS, Kellogg EA, Stevens PF. Plant systematics: a phylogenetic approach. Ecologia Mediterranea. 1999; 25: 215
2. Hikino H, Hikino Y, Kato H, Takeshita Y, Takemoto T. Constituents of wild Japanese valerian root (1). Yakugaku zasshi: J Pharmaceut Society Jpn. 1971; 91: 766.
3. Miyasaka L, Atallah A, Soares B. Valerian for anxiety disorders. Cochrane Database of Systematic Reviews (Online). 2006; CD004515.
4. Pilerood, Shirin Adel, and Jamuna Prakash. "Nutritional and medicinal properties of valerian (Valeriana officinalis) herb: A review." Int J Food Sci Nutr Diet 1.1 (2013): 25-33.
5. Patoèka J, Jakl J. Biomedically relevant chemical constituents of Valeriana officinalis. J Appl Biomed. 2010; 8: 11.

Właścicielem, administratorem i wydawcą sklepu internetowego Herbeo.pl jest Herbal Pharmaceuticals Sp. z o.o. z siedzibą w Krakowie, Rynek Główny 28, 31-010 Kraków, tel. 12 356 56 44, zarejestrowaną przez Sąd Rejonowy dla Krakowa-Śródmieścia w Krakowie, XI Wydział Gospodarczy Krajowego Rejestru Sądowego pod numerem KRS 0000691511, kapitał zakładowy w wysokości: 120 000 zł, NIP: 6762535004.
Korzystanie ze sklepu internetowego jest bezpłatne. Zamieszczone w nim informacje, opisy ofert, zdjęcia, teksty, artykuły oraz wszystkie dane nie mogą być kopiowane (zarówno w całości jak i w części), powielane ani zmieniane bez uprzedniej pisemnej zgody Herbal Pharmaceuticals Sp. z o.o., zgodnie z ustawą z 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych (Dz. U. Nr 24, poz. 83 z późniejszymi zmianami).