Listopad to czas, w którym szczególną uwagę zwraca się na profilaktykę, edukację i wczesne wykrywanie cukrzycy. 14 listopada obchodzony jest Światowy Dzień Cukrzycy – symboliczna data przypominająca, jak ważne są regularne badania, zdrowy styl życia i troska o codzienną równowagę. Wczesne rozpoznanie choroby pozwala na wdrożenie odpowiednich działań, które pomagają zapobiegać powikłaniom i poprawiają komfort życia.
Dane epidemiologiczne o cukrzycy
Cukrzyca jest jedną z najpoważniejszych chorób przewlekłych współczesnego świata, uznawaną za epidemię XXI wieku. Według Światowej Organizacji Zdrowia (WHO) liczba osób chorujących na cukrzycę wzrosła z około 200 milionów w 1990 roku do ponad 830 milionów w roku 2022, a prognozy wskazują na dalszy wzrost – zarówno w krajach rozwiniętych, jak i rozwijających się. W Polsce z cukrzycą żyje około 3 milionów osób, z czego nawet 1 milion może nie być świadomych swojej choroby.
Czym jest cukrzyca?
Cukrzyca to grupa schorzeń metabolicznych charakteryzujących się przewlekłym podwyższeniem poziomu glukozy we krwi (hiperglikemią), wynikającym z zaburzonego wydzielania lub działania insuliny. Insulina jest hormonem produkowanym przez komórki β trzustki i odpowiada za transport glukozy z krwi do komórek.
Rodzaje cukrzycy:
- Cukrzyca typu 1 – choroba autoimmunologiczna, w której układ odpornościowy niszczy komórki β trzustki. Rozwija się najczęściej u dzieci i ludzi młodych.
- Cukrzyca typu 2 – najczęstsza, związana z insulinoopornością, nadwagą, otyłością brzuszną, brakiem aktywności fizycznej i czynnikami genetycznymi. Zwykle przebiega początkowo bezobjawowo przez wiele lat.
Nieleczona cukrzyca prowadzi do poważnych powikłań: miażdżycy, chorób serca, udaru mózgu, niewydolności nerek, retinopatii cukrzycowej mogącej prowadzić do ślepoty oraz neuropatii.
Co stosować przy podwyższonym poziomie glukozy i jak rozpoznać objawy cukrzycy?
Dlaczego profilaktyka cukrzycy jest kluczowa?
Cukrzyca typu 2 rozwija się powoli. Często pierwszym stadium jest stan przedcukrzycowy, w którym stężenie glukozy jest podwyższone, ale nie spełnia kryteriów rozpoznania choroby. Może on trwać wiele lat i jest całkowicie odwracalny przy odpowiednim stylu życia.
Badania wykazały, że redukcja masy ciała o 5–7% oraz przynajmniej 150 minut aktywności fizycznej tygodniowo może zmniejszyć ryzyko rozwoju cukrzycy nawet o 58% (3).
Najważniejsze elementy profilaktyki obejmują:
- utrzymanie prawidłowej masy ciała
- dietę opartą na warzywach, produktach pełnoziarnistych i zdrowych tłuszczach
- regularną aktywność fizyczną
- unikanie palenia i ograniczenie alkoholu
- kontrolę poziomu glukozy we krwi
Listopad – wykrywanie cukrzycy
W listopadzie szczególnie zachęca się do wykonania badań profilaktycznych, które pozwalają wykryć cukrzycę lub stan przedcukrzycowy na wczesnym etapie. Zaleca się:
Badania laboratoryjne:
- Glukoza na czczo – podstawowy parametr oceny gospodarki węglowodanowej.
- Hemoglobina glikowana (HbA1c) – wskazuje średni poziom glukozy z ostatnich 3 miesięcy.
- Doustarne obciążenie glukozą (OGTT, tzw. krzywa cukrowa) – stosowane przy podejrzeniu insulinooporności lub stanu przedcukrzycowego.
- Insulina na czczo i wskaźnik HOMA-IR – pozwalają ocenić insulinooporność, szczególnie u osób z otyłością, PCOS lub nadciśnieniem.
- Lipidogram (cholesterol całkowity, HDL, LDL, trójglicerydy) – pomaga ocenić ryzyko powikłań sercowo-naczyniowych, które często towarzyszą cukrzycy.
Kto powinien badać się regularnie?
- osoby z nadwagą lub otyłością
- osoby prowadzące siedzący tryb życia
- kobiety, które przeszły cukrzycę ciążową
- osoby z nadciśnieniem lub zaburzeniami lipidowymi
- osoby, u których w rodzinie występowała cukrzyca
Edukacja i świadomość – fundament leczenia
Leczenie cukrzycy nie polega jedynie na terapii farmakologicznej. Ogromną rolę pełni edukacja pacjenta: umiejętność interpretacji wyników glikemii, odpowiednie komponowanie posiłków, utrzymywanie aktywności fizycznej oraz regularne wizyty u diabetologa.
Listopad to czas, kiedy wiele placówek oferuje bezpłatne pomiary glukozy, konsultacje dietetyczne i warsztaty o profilaktyce. To dobra okazja, aby zadbać o siebie i bliskich.
Naturalne wsparcie równowagi z Herbal Monasterium
Świadomość rośnie, a wraz z nią potrzeba sięgania po naturalne rozwiązania, które wspierają codzienną troskę o organizm. Wśród nich szczególne miejsce zajmuje sok z morwy białej z od Herbal Monasterium – tradycyjnie doceniany przez osoby dbające o równowagę cukru i metabolizmu. Sok tłoczony bezpośrednio z liści morwy białej to czysta esencja natury – bez dodatku cukru, substancji słodzących, konserwantów ani sztucznych barwników. Szczególną uwagę zwraca obecność naturalnego związku 1-dezoksynojirimycyny (DNJ), który ogranicza aktywność enzymów odpowiedzialnych za rozkład węglowodanów złożonych w jelicie cienkim. Dzięki temu proces uwalniania i wchłaniania glukozy przebiega wolniej, co wspiera utrzymanie równowagi poziomu cukru po posiłku.
Informacje podane na tej stronie służą wyłącznie celom edukacyjno-informacyjnym i nie powinny być użyte do diagnozowania lub leczenia jakiejkolwiek choroby czy schorzenia. W przypadku konieczności diagnozy lub leczenia należy skonsultować się z lekarzem.
Bibliografia
1. https://www.who.int/news-room/fact-sheets/detail/diabetesAmerican Diabetes Association. Standards of Medical Care in Diabetes—2024. Diabetes Care, 2024.
2. https://www.rynekzdrowia.pl/Serwis-Diabetologia/Choruje-1-na-10-doroslych-na-swiecie-W-Polsce-cukrzyce-ma-ponad-3-mln-osob,251953,1016.html
3. Diabetes Prevention Program Research Group. Reduction in the incidence of type 2 diabetes with lifestyle intervention or metformin. N Engl J Med. 2002;346:393–403.
4. Knowler, William C., et al. "Reduction in the incidence of type 2 diabetes with lifestyle intervention or metformin." (2002): 393.
5. Diabetologicznego, Stanowisko Polskiego Towarzystwa. "Zalecenia kliniczne dotyczące postępowania u chorych na cukrzycę." Diab Dośw I Klin 11 (2011).
6. Chatterjee S., Khunti K., Davies M.J. Type 2 diabetes. Lancet. 2017;389(10085):2239–2251.
7. Saeedi P., et al. Global and regional diabetes prevalence estimates for 2019 and projections for 2030 and 2045. Diabetes Res Clin Pract. 2019;157:107843.
8. Grześkowiak J., Łochyńska M. “ Związki biologicznie aktywne morwy białej (Morus alba L.) i ich działanie lecznicze” W: Postępy fitoterapii 2017, 18(1): 31-35
Właścicielem, administratorem i wydawcą sklepu internetowego Herbeo.pl jest Herbal Pharmaceuticals Sp. z o.o. z siedzibą w Krakowie, Rynek Główny 28, 31-010 Kraków, tel. 12 356 56 44, zarejestrowaną przez Sąd Rejonowy dla Krakowa-Śródmieścia w Krakowie, XI Wydział Gospodarczy Krajowego Rejestru Sądowego pod numerem KRS 0000691511, kapitał zakładowy w wysokości: 120 000 zł, NIP: 6762535004.
Korzystanie ze sklepu internetowego jest bezpłatne. Zamieszczone w nim informacje, opisy ofert, zdjęcia, teksty, artykuły oraz wszystkie dane nie mogą być kopiowane (zarówno w całości jak i w części), powielane ani zmieniane bez uprzedniej pisemnej zgody Herbal Pharmaceuticals Sp. z o.o., zgodnie z ustawą z 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych (Dz. U. Nr 24, poz. 83 z późniejszymi zmianami).